Tương lai cho du lịch nghỉ dưỡng Đà Lạt
DIỆP QUỲNH
Với khí hậu trời cho mát mẻ quanh năm, không khí trong lành và nhiều yếu tố kèm theo, Đà Lạt xứng đáng trở thành trung tâm du lịch nghỉ dưỡng không những của vùng mà còn của cả nước, thậm chí là khu vực. Thế nhưng, du lịch nghỉ dưỡng Đà Lạt vẫn chỉ đang ở dạng manh nha, đang chờ đợi một cú hích mới có thể phát triển mạnh mẽ.
DU LỊCH CHO NGƯỜI MUỐN KHỎE MẠNH
Do đặc thù, du lịch nghỉ dưỡng hầu hết dành cho những người muốn phục hồi sức khỏe sau cơn bệnh hoặc ít nhất là những người muốn gìn giữ sức khỏe. Bởi vậy, những du khách chọn loại hình du lịch này ít chú trọng tới các nhu cầu giải trí mà quan tâm tới môi trường thiên nhiên cũng như hệ thống cơ sở vật chất phù hợp cho việc phục hồi sức khỏe. Về môi trường thiên nhiên, Đà Lạt hội tụ đủ điều kiện để có thể trở thành điểm đến hấp dẫn. Nhiều du khách châu Âu, Mỹ, Canađa, sau một tour du lịch Campuchia và các tỉnh ven biển Việt Nam thường đến Đà Lạt để nghỉ ngơi, tránh cái nóng vốn làm hao tổn sức khỏe người quen khí hậu ôn đới. Ngay du khách trong nước, nếu du khách ở các tỉnh phía Bắc có thể tới Sapa, Tam Đảo tránh nắng nóng thì du khách phía nam thường tìm đến Đà Lạt để mong phục hồi sức khỏe. Nhiều công ty tổ chức những tour du lịch dành cho người đau yếu (người ngồi xe lăn, người già) đến Đà Lạt vì những lý do như trên. Có thể khẳng định, về mặt điều kiện tự nhiên, Đà Lạt thuận lợi cho mô hình du lịch nghỉ dưỡng.
Tuy nhiên, để phục vụ du lịch nghỉ dưỡng không thể thiếu một hệ thống cơ sở hạ tầng phục vụ sức khỏe du khách. Nếu để đạt tới mức như những trung tâm nghỉ dưỡng trên dãy Alp của Thụy Sỹ, Pháp thì Đà Lạt chưa đủ lực, nhưng việc có những khu du lịch phù hợp cho sức khỏe người bệnh thì Đà Lạt có thể làm được. Đó là những khu du lịch không chạy theo việc đưa khách đi tham quan theo lịch hay những trò chơi đòi hỏi sức khỏe mà toàn bộ thời khóa biểu phải tạo điều kiện thư giãn tối đa cho du khách. Từ các điểm tham quan, phương tiện vận chuyển... đều phải tạo thuận lợi cho sức khỏe và tâm lý của du khách. Về ẩm thực, phải có một thực đơn được lên bởi những chuyên gia dinh dưỡng, thức ăn đảm bảo tiêu chí an toàn, có lợi cho sức khỏe. Và điều tạo nên sự khác biệt ở du lịch nghỉ dưỡng chính là việc sức khỏe du khách được một đội ngũ nhân viên y tế chăm sóc, phục hồi với hàng loạt những liệu pháp như tắm hơi, vật lý trị liệu, xoa bóp bấm huyệt... Ngoài ra, du khách có thể theo những khóa học ngắn ngày về thiền, yoga, dinh dưỡng cũng như các lớp dạy cách phòng bệnh và tự chăm sóc bản thân để vượt qua bệnh tật. Có thể thấy rằng, du lịch nghỉ dưỡng đòi hỏi nhiều nhu cầu, song những nhu cầu này không chỉ đáp ứng du khách mà còn tăng cường chất lượng sống của cư dân địa phương.
* DU LỊCH NGHỈ DƯỠNG ĐÀ LẠT
Nhiều du khách có sức khỏe kém đã tới Đà Lạt, điển hình là những tour du lịch dành cho cả gia đình, trong đó có người già và người khuyết tật của Saigon Tourist. Họ chủ yếu là ăn uống, dạo chơi trong thành phố và nghỉ ngơi, ít tới những điểm tham quan xa thành phố. Nhiều khách sạn đã tổ chức những điểm làm dịch vụ xông hơi, vật lý trị liệu phục hồi sức khỏe có bác sỹ theo dõi như KS Ngọc Lan (cũ), KS Hoàng Lan... và một số KS khác thu hút được nhiều du khách. Bệnh viện Y học cổ truyền Phạm Ngọc Thạch là một địa chỉ khá nổi tiếng về chữa bệnh xương khớp, thống phong, bệnh người già mãn tính được nhiều người, thậm chí ở các thành phố khác, tới chữa trị. Tuy nhiên tất cả mới ở dạng đơn lẻ, chưa có hệ thống, tất cả chỉ là manh nha cho một trung tâm du lịch nghỉ dưỡng. Ông Vũ Văn Tư - Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Du lịch & Thương mại Lâm Đồng, cũng thừa nhận: "Hiện ở Lâm Đồng chưa hình thành loại hình du lịch nghỉ dưỡng một cách thực sự. Chúng tôi cũng rất chú trọng và đang kêu gọi nhà đầu tư tiến sâu vào lĩnh vực này, khai thác tốt thế mạnh của Đà Lạt".
Việc quan trọng nhất là Đà Lạt cần có những khu du lịch dành cho đối tượng du khách cần phục hồi sức khỏe với những tiêu chí như không cần ở nội thị, tránh ồn ào, có các cơ sở vật chất cơ bản giúp du khách phục hồi sức khỏe như hồ bơi, sân tennis... Hiện đã có một số khu nghỉ đáp ứng được đòi hỏi trên như Resort Hoàng Anh Đà Lạt, KS Palace, Resort Ana Amara những giá cả quá cao, chưa phù hợp với số đông du khách. Thứ hai, cần có sự liên kết, phối hợp chặt chẽ giữa những cơ sở khám chữa bệnh đủ tiêu chuẩn với các khu du lịch, đặc biệt là các bác sỹ đông y, lương y. Khách tới Đà Lạt nghỉ dưỡng chứ không đòi hỏi chữa bệnh, bởi vậy mục tiêu chính là phục hồi sức khỏe và phòng bệnh cho du khách, điều này lực lượng y tế Đà Lạt có thể đảm đương được. Việc ăn uống của du khách cũng phải được đảm bảo với tiêu chí đầu tiên là bổ dưỡng và an toàn. Là thành phố nổi tiếng cung cấp rau xanh, Đà Lạt phải có được những cơ sở cung cấp thức ăn sạch cho du khách. Ngoài ra, những thức ăn này phải được chế biến ngon, hợp khẩu vị và phù hợp với sức khỏe người sử dụng. Còn nhiều các hoạt động khác như các lớp dưỡng sinh, yoga... cũng cần được phổ biến. Như tại Thiền viện Vạn Hạnh Đà Lạt thường xuyên tổ chức các khóa thiền ngắn ngày thu hút khá đông khách tới từ thành phố HCM nhằm mục tiêu cân bằng cảm xúc, tránh stress phục hồi sức khỏe.
Nhiều chuyên gia dự báo rằng, du lịch nghỉ dưỡng sẽ chiếm ưu thế trong tương lai bởi con người, ai cũng quan tâm tới sức khỏe. Bởi vậy, để đón trước một luồng du khách có nhu cầu nghỉ ngơi, phục hồi sức khỏe, Đà Lạt phải nhanh chóng nắm bắt được xu thế, xây dựng cơ sở hạ tầng cũng như các dịch vụ đáp ứng đòi hỏi của du khách. Du lịch nghỉ dưỡng sẽ mang lại nguồn thu lớn, không gây ảnh hưởng tới môi trường thiên nhiên, là một ngành mang lại lợi nhuận cao và mang tính bền vững, là loại hình du lịch thích hợp với Đà Lạt.
Sản xuất gắn với xây dựng vùng nguyên liệu an toàn
YÊN NGUYÊN
Là một đơn vị nghiên cứu đóng chân tại “thủ phủ”â chè Bảo Lộc, từ năm 2003 đến nay, Trung tâm Nghiên cứu chuyển giao kĩ thuật cây công nghiệp và cây ăn quả Lâm Đồng đã cho ra mắt 3 sản phẩm trà đạt chất lượng cao. Để có thành quả ấy, đơn vị đã đặt mục tiêu sản xuất sản phẩm gắn với việc xây dựng vùng nguyên liệu an toàn lên hàng đầu.
Vào năm 2003, sản phẩm Trà Trí Lực do Trung tâm nghiên cứu chuyển giao kỹ thuật cây công nghiệp và cây ăn quả (TTNCCGKTCCN&CAQ) sản xuất đã đạt Huy chương Vàng Hội chợ chất lượng chè Việt Nam. Bên cạnh đó, một sản phẩm khác của đơn vị là Trà Ôlong (sản xuất theo công nghệ chế biến trà Ôlong) cũng đã giành được Huy chương Bạc. Đến năm 2005, nhóm cán bộ nghiên cứu do anh Phạm Đăng Khoa làm chủ nhiệm đã sản xuất thành công trà An Trí. Loại trà mới này được chế biến từ hai loại giống. Loại sản xuất từ giống chè Việt Nam gồm TB14, LDP1, LDP2… Loại sản xuất từ giống Đài Loan gồm Ngọc Thúy, Kim Tuyên, Tứ Quý… Cả hai loại trên đều được sản xuất theo công nghệ Việt Nam. Từ đặc điểm đó, An Trí trà sản xuất từ giống Đài Loan nhưng theo công nghệ chế biến của Việt Nam vừa có vị thơm ngon của trà gốc vừa có hương vị giống trà Ôlong. Giá của sản phẩm được chế biến từ sự kết hợp độc đáo này rẻ hơn Ôlong (sản xuất theo công nghệ chế biến của Ôlong) đến một nửa đã tạo sự chú ý với người tiêu dùng. Ngoài ưu điểm đó, An Trí trà còn thế mạnh cạnh tranh nổi bật là được đăng kí với công nghệ sản xuất trà an toàn. Để có dòng sản phẩm trà an toàn, Trung tâm đã chủ động xây dựng một vùng nguyên liệu mang tính chiến lược.
Trung tâm đã chọn xã Lộc Thành - một vùng có đặc điểm sinh thái về đất đai, khí hậu, nguồn nước, vị trí… thích hợp cho việc xây dựng vùng nguyên liệu an toàn. Xây dựng kiểu vùng nguyên liệu này đòi hỏi phải có sự đầu tư lớn, có quá trình tập huấn kỹ thuật cho người nông dân hết sức kỹ lưỡng. Một vấn đề lớn của các vùng sản xuất đại trà cây chè ở Lâm Đồng hiện nay là sử dụng phân bón không đúng hàm lượng khiến dư lượng Nitrat rất cao. Khắc phục nhược điểm đó, đơn vị chú trọng đến khâu cử cán bộ kĩ thuật thường xuyên hướng dẫn và kiểm tra cách thức chăm bón cây chè của bà con nông dân. Song song với việc bón phân, các loại thuốc bảo vệ thực vật mà đơn vị hướng dẫn sử dụng thường là những loại có nguồn gốc thực vật, sinh vật, hạn chế tối đa những loại thuốc hóa học.
Trước xu hướng nhà sản xuất gắn vùng nguyên liệu an toàn với chế biến sản
phẩm đang phát triển, TTNCCGKTCCN&CAQ đã cử đội ngũ cán bộ kỹ thuật tích
cực bám trụ với vùng nguyên liệu an toàn. Hiện nay ở Bảo Lộc có khoảng trên
dưới 20 công ty Đài Loan sản xuất trà Ôlong có tiềm lực tài chính rất mạnh.
Để tạo ra sức mạnh của riêng mình, đơn vị đã xác định kiến thức khoa học và
sự cẩn trọng của đội ngũ cán bộ làm kỹ thuật là một thế mạnh không dễ có.
Xây dựng được vùng nguyên liệu an toàn sẽ có sự đột phá về chất lượng sản
phẩm. An Trí trà
mới xuất hiện trên thị trường nhưng đã tạo được sự chú ý nhất định đối với
người tiêu dùng giữa một “rừng” các nhãn hiệu trà khác nhau hiện nay là một
tín hiệu vui. Với kết quả đó, Ngân hàng Châu Á (ADB) đã quyết định tài trợ
kinh phí để thực hiện chương trình xây dựng thương hiệu cho sản phẩm trà có
chất lượng của Trung tâm. Đây là một sự tiếp sức kịp thời và cần thiết để
một dòng sản phẩm đạt chất lượng, an toàn đối với sức khoẻ người tiêu dùng
được giới thiệu rộng rãi và phát triển.